Bitcoin Có Phải Là Vàng 4.0? So Sánh Bitcoin Với Vàng

So Sánh Bitcoin Với Vàng

Bitcoin có phải là “Vàng Số”/”Vàng 4.0” hay không?

 

Đây là câu hỏi khó không chỉ với những người lần đầu tiếp xúc với Bitcoin, mà thậm chí là với cả những người đã có “kinh nghiệm” lên voi xuống chó với đồng tiền mã hóa lớn nhất Thế Giới này.

Những chia sẻ dưới đây, được tôi tổng hợp và phân tích dưới góc độ quan điểm cá nhân và hiểu biết hạn chế về Vàng/Bitcoin/Tài Chính. Rất mong được các bạn độc giả ủng hộ 🙂

 

1. Tính Khan Hiếm

Bitcoin có tối đa 21 triệu đồng coin (theo thuật toán mà Satoshi Nakamoto đã tạo ra ban đầu), hiện tại đã đào được hơn 17 triệu đồng coin, vẫn còn 4 triệu đồng coin đang tiếp tục được đào ngày đêm, với phần thưởng Block bị giảm 1/2 theo chu kỳ 4 năm. Cụ thể, tới năm 2020, phần thưởng cho 1 Block mới được sinh ra giảm từ 12,5 Bitcoin xuống còn 6.25 Bitcoin. Không những độ khó ngày càng tăng, phần thưởng Block ngày càng giảm, mà trên thực tế có khoảng 6 triệu đồng Bitcoin đã “vĩnh viễn” mất. Lý do chủ yếu là chủ sở hữu bị mất quyền truy xuất thông qua Private Key hay 12/24 từ khóa gốc. Điều này khiến Bitcoin lại càng khan hiếm. Trong khi hiện nay, theo thống kê của ví Blockchain.com, có khoảng 30 triệu Users trên toàn Thế Giới. Giả sử, cả 30 triệu người ngày đều đang sở hữu Bitcoin, thì tính ra mới chỉ đạt 0.4% tổng dân số trên toàn cầu (7.5 tỷ người). 30 triệu người này đã khiến cho giá Bitcoin đạt đỉnh điểm gần 20.000$ cuối năm 2017. Vậy nếu chỉ cần vài % số người trên TG mong muốn sở hữu Bitcoin, giá Bitcoin có thể đạt đến những ngưỡng kinh khủng nào nữa đây???

Vàng có tổng trữ lượng trên Thế Giới lên tới hơn 170.000 Tấn (tương đối), được phân bố tự nhiên trên toàn Thế Giới (tất nhiên có chỗ ít, chỗ nhiều, cái này hên xui). Việc khai thác Vàng ngày càng trở nên khó khăn và tốn kém, thậm chí người ta dự đoán trong tương lai sẽ cạn kiệt Vàng, không còn để khai thác. Trong khi Vàng có lịch sử khoảng 2.000 năm, từng được sử dụng làm Tiền trao đổi, làm bản vị cho tiền giấy. Vàng là kim loại quý, bản thân vàng có những đặc tính tự nhiên mà hiếm có trên đời. Vàng được sử dụng làm trang sức, trong công nghiệp, trong cuộc sống, và đặc biệt vàng được dùng làm tài sản tích trữ. Chính bởi vậy nên nhà nhà, người người, các quốc gia, chính phủ, ai ai cũng sở hữu và có nhu cầu sở hữu Vàng. Điều đó, càng khẳng định sự khan hiếm của kim loại quý này.

2. Giá Trị Sử Dụng

Bất cứ thứ gì muốn có giá trị, thì nó phải giải quyết được một vấn đề, hay nhu cầu nào đó của con người, của xã hội hay của tự nhiên. Hiếm không có nghĩa sẽ quý, sẽ có giá trị. Chính bởi vậy, Bitcoin mặc dù hiếm nhưng chưa chắc đã quý. Vì nếu như Bitcoin không hữu dụng, không có giá trị sử dụng, thì chắc hẳn sẽ không có ai dùng, và giá trị Bitcoin sẽ về 0 một ngày nào đó.

Mỗi Bitcoin mới được tạo ra nhờ việc “mining POW” hay gọi là “đào coin”. Về bản chất, việc đào coin này là việc các máy thi nhau giải một bài toán “vô ích” nào đó, và được lựa chọn ngẫu nhiên để tạo ra Block mới. Điều đáng nói là việc đào coin này vô cùng tốn kém và lãng phí như: thiết bị phần cứng, đặc biệt là điện năng tiêu thụ của máy đào. Ngày nay, lượng điện năng tiêu thụ để đào Bitcoin tương đương với 1 quốc gia có 38 triệu người, và chiếm 2% tổng lượng điện năng tiêu thụ toàn cầu. Tốn điện như vậy mà chỉ là để xem ai “may mắn” được quyền đóng Block và sinh ra Block mới…Xét về yếu tố môi trường, thì chắc hẳn Bitcoin không thân thiện với môi trường và không bền vững trong kinh tế xanh.

Vậy Bitcoin có gì hay ho, mà nhà nhà, người người đua nhau đào Bitcoin? và giá của Bitcoin từng có lúc đạt đỉnh gần 20.000$?

Câu trả lời đó là bởi Bitcoin là hiện thân đầu tiên của ý tưởng Blockchain – Công Nghệ Chuỗi Khối hoạt động dựa trên lý tưởng “Decentralization” – Phi Tập Trung hay hiểu nôm na, đó chính là lý tưởng “Freedom” – Tự Do. Trong thế giới hỗn loạn và mất niềm tin vào các hệ thống Centralization – Tập Trung từ cấp cao nhất là Chính Phủ tới các hệ thống tài chính, ngân hàng, tổ chức, tập đoàn, công ty… thì Blockchain lại có đầy đủ những đặc tính, ưu điểm mà đại chúng cần tới như: tính minh bạch, khả năng truy xuất thông tin trung thực, chính xác, bảo toàn dữ liệu, giao dịch ẩn danh P2P…

Thời gian đầu, có lẽ người ta để ý tới Bitcoin là ở góc độ Technical – Kỹ Thuật của nó, thực sự lúc mới ra đời, chỉ có những dân IT mới biết để tiếp cận tới Bitcoin. Tiếp tới, cộng đồng khai thác việc cho phép giao dịch P2P, không cần trung gian. Thế nên mới có câu chuyện huyền thoại, khi một người trả 10.000 Bitcoin cho 1 chiếc bánh Pizza năm 2010. Tiếp theo, các đối tượng “ngầm” như giới buôn bán vũ khí, chất cấm, tài trợ khủng bố, rửa tiền, bắt đầu sử dụng Bitcoin cho các hoạt động của họ. Cũng như việc manh nha các sàn giao dịch Bitcoin ra đời khiến lượng người biết, trải nghiệm và thích thú với Bitcoin ngày càng đông đảo và rộng hơn. Cùng với làn sóng các dự án MLM Ponzi, HYIP kích thích lợi nhuận cho nhà đầu tư, lợi dụng Bitcoin làm công cụ tài chính trong các Money Game, khiến cơn sốt Bitcoin hình thành. Và cái gì đến nó cũng đến, khi mà số lượng người quan tâm, muốn đầu tư kiếm lời tăng nhanh và đông đột biến, cộng với sự “dắt mũi” của “cá mập” đã khiến Bitcoin tăng chóng mặt tới đỉnh gần 20.000$ (gấp 10 lần so với đỉnh của Vàng).

Cái gì dễ đến, cũng dễ đi. Bitcoin tăng trưởng quá nóng, giờ đây giá Bitcoin chỉ còn hơn 4.000$. Có thể nói, quả bong bóng Bitcoin đã bị vỡ, kéo theo là sự đổ vỡ của thị trường crypto.

Và cho tới tận bây giờ, 10 năm sau khi Bitcoin ra đời, thực sự Bitcoin vẫn chưa có một ứng dụng, lợi ích cụ thể cho xã hội. Có thể lúc ban đầu, Satoshi Nakamoto tạo ra Bitcoin chỉ với mục đích “Demo” cho ý tưởng Blockchain? Giao dịch – thanh toán ẩn danh là điểm nổi bật duy nhất của Bitcoin cho tới thời điểm này, tuy nhiên ở khả năng của công nghệ hiện tại, với tốc độ giao dịch chỉ có 7tx/s và thời gian xác nhận giao dịch tối thiểu 10’, thì không hiểu có mấy cửa hàng, doanh nghiệp chấp nhận sử dụng Bitcoin một cách thực sự? Trên thực tế, Bitcoin đã rất nhiều lần gặp phải tình trạng nghẽn mạng, chi phí lên tới cả mấy trăm $ cho mỗi giao dịch, và mất cả vài ngày để xác nhận giao dịch thành công, thậm chí là bị hủy…

Nếu bạn là chủ cửa hàng, doanh nghiệp hay đơn giản là cá nhân, bạn có muốn dùng không?

Như vậy xét về giá trị sử dụng hiện tại, Bitcoin chắc chắn không có nhiều giá trị sử dụng như Vàng. Tất nhiên, không phủ nhận tâm lý nhiều người đang coi Bitcoin là một loại tài sản tích trữ.

3. Tính thanh khoản

Vàng rất khó để chia nhỏ và ngày nay, rất khó để dùng vàng để mua bán, trao đổi hàng hóa. Nhưng vàng lại có tính thanh khoản cực cao, bất kỳ lúc nào, bạn cũng có thể ra tiệm vàng bán và lấy tiền pháp định về và tiêu dùng. Mua/bán Vàng là hợp pháp.

Bitcoin có thể chia nhỏ ra thành 100 triệu phần, hay được gọi là 1 Satoshi. Vì vậy, khi giá Bitcoin tăng cao, và khả năng công nghệ đáp ứng được với nhu cầu thương mại thực tế, việc chia nhỏ đơn vị sử dụng của Bitcoin là rất phù hợp trong thanh toán. Lúc này, việc thanh toán sẽ vô cùng chính xác và linh hoạt, đặc biệt là dành cho các vi giao dịch (giao dịch nhỏ) trong hệ thống kiểu như IoT (Internet of Things). Bitcoin cũng tính thanh khoản cao, nhưng lại chưa được bảo hộ bởi pháp lý của đa số các quốc gia trên thế giới. Tại một số các quốc gia, việc mua/bán Bitcoin bị xem là vi phạm pháp luật. Bitcoin cũng là công cụ phục vụ cho rửa tiền, tội phạm, buôn bán ma túy, vũ khí, tài trợ khủng bố, hoạt động của thế giới ngầm.

Tuy nhiên quy mô của Bitcoin so với Vàng còn quá bé, nên khả năng thanh khoản của Bitcoin đương nhiên chưa thể so sánh với Vàng.

4. Đặc tính riêng

Bitcoin là sản phẩm của công nghệ, nên nó có những ưu điểm như: điện tử vô hình, tính tiện ích, giao dịch online bất kỳ đâu vào bất kỳ lúc nào (tất nhiên với mạng Internet)… Nhưng lại vô cùng rủi ro và hậu quả nghiệm trọng một khi bị tấn công mạng lưới, hoặc đơn giản nhất là việc chúng ta bị quên mật khẩu, private key, mất ổ cứng, ví cứng, từ khóa khôi phục… tài sản của chúng ta sẽ ra đi mãi mãi…

Vàng là sản phẩm kinh điển hàng nghìn năm qua, nó có những ưu điểm như: bền vững, hữu hình, không sợ bị hack, sợ bị tấn công mạng lưới… Nhưng việc bảo vệ và di chuyển tài sản lại khó khăn hơn, bạn có nguy cơ bị đánh cắp, ăn trộm… Khi rủi ro xảy ra, ví dụ có thiên tai, chiến tranh, bạn có thể mất hết tài sản, nhưng với Bitcoin bạn còn thì Bitcoin vẫn còn 🙂

5. Tính Tập Trung Hóa – Phi Tập Trung Hóa

Vàng được sinh ra tự nhiên và phân bổ tự nhiên trên Trái Đất. Về lý thuyết, đó là sự phi tập trung tự nhiên. Nhưng ngày nay, lượng Vàng lại nằm trong tay số ít các cường quốc trên Thế Giới, đó lại là sự tập trung hóa có chủ đích.

Bitcoin được sinh ra với lý tưởng là phi tập trung, trong đó, ai cũng có khả năng tham gia vào mạng lưới đào Bitcoin, sự phi tập trung thể hiện ở cách lựa chọn ngẫu nhiên node được phép đóng Block và sinh ra Block mới. Nhưng ngày nay, Bitcoin và năng lực đào Bitcoin càng ngày lại dần nằm trong tay số ít các tập đoàn, doanh nghiệp, quốc gia. Đó lại là sự tập trung hóa có chủ đích.

Kết luận

  • Bitcoin mới là “đứa trẻ” 10 năm tuổi, chính bởi vậy việc so sánh với Vàng đã hóa thạch hàng nghìn năm tuổi là rất khập khiễng.
  • Bitcoin được xem như tín ngưỡng, niềm tin, sự khao khát tự do của con người. Khi niềm tin đó đủ lớn và đủ điều kiện, Bitcoin sẽ trở thành Vàng Số mà không cần xét tới tính kỹ thuật. Tất nhiên, tín ngưỡng, tôn giáo được xây dựng và phát triển đánh đổi bằng máu và nước mắt hàng nghìn năm. Chắc hẳn Bitcoin không muốn thấy điều đó!
  • Bitcoin liệu có là Vàng Số/Vàng 4.0 hay không? Câu trả lời phụ thuộc vào tương lai. Nếu Bitcoin giải quyết được các bài toán về: tốc độ giao dịch, chi phí giao dịch, khối lượng giao dịch, và được Thế Giới chấp nhận thương mại thì Bitcoin sẽ thành “Vàng Số”. Còn nếu Bitcoin vẫn như vậy, thì chắc chắn, Bitcoin sẽ vẫn chỉ là Bitcoin, sẽ vẫn chỉ là đồng tiền mã hóa đầu tiên của loài người.

Author: Nguyễn Hoàng Điệp

Founder - Admin KiemTienSo (Cryptocurrency Blog & Community)

Để lại bình luận